Türk vatandaşlığını herhangi bir şekilde kaybetmiş kişilerin, yeniden Türk vatandaşlığına alınması için kanunda düzenlenmiş bir müessesedir. Kanun Türk vatandaşlığını kaybetme nedenine göre vatandaşlığa alınmayı; İkamet şartlı ve ikamet şartsız olarak ikiye ayırmıştır. Ancak her iki durumda da kişinin Vatandaşlığa alınması için Milli güvenlik bakımından engel teşkil edecek bir halinin bulunmaması şartı aranmıştır.
1.İKAMET ŞARTSIZ YENİDEN TÜRK VATANDAŞLIĞINA ALINMA
İkamet şartsız yeniden Türk Vatandaşlığını kazanmada, kişinin Türkiye’de ikametinin bulunmasına gerek yoktur. Kişi Türk vatandaşlığına alınması için, müracaatını ister ülke içindeki valiliklere isterse Yurt dışı temsilciliklerine yapabilecektir. Müracaatı alan makam oluşturacağı başvuru dosyasını İç İşleri Bakanlığına gönderecektir. Kanun Bakanlığa takdir yetkisi vermiştir. Dolaysıyla aranan şartların varlığı vatandaşlığa geri alınmak için mutlak bir hak vermemiştir.
a) Çıkma izni almak suretiyle Türk Vatandaşlığını kaybedenler:
Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının birçoğu bulundukları ülkelerin Vatandaşlığına geçmek istemektedir. Vatandaşlığına geçilmek istenen ülkelerin bir kısmı da başvurucunun hali hazırdaki vatandaşlığından ayrılmasını şart koşmaktadır. Kanun vatandaşların yaşadığı bu sorunun çözümü için yetkili makamlardan izin almak suretiyle Türk vatandaşlığından ayrılanlara, kolay yoldan Türk vatandaşlığına geri dönme imkanı tanımıştır. Buna göre yetkili makamdan izin alarak Türk vatandaşlığından çıkan kimseler, Türk vatandaşlığına dönmek istemesi halinde ikamet şartı aranmadan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığını kazanacaktır.
b) Ana Veya Babaya Bağlı Olarak Türk Vatandaşlığını Kaybedenler:
Türk Vatandaşlığı kanunu 21. Maddeye göre Ana veya Babaya bağlı olarak Türk vatandaşlığını kaybeden küçük çocuklar, ergin olmalarından itibaren 3 yıl içinde seçme hakkını kullanarak Türk Vatandaşlığına dönme hakkına sahiptirler. Ancak kanun bu 3 yıllık sürenin kaçırılması halinde vatandaşlığa dönebilmek için bir imkan daha tanımıştır. Buna göre bu gibi Çocuklar da İkamet şartı aranmaksızın yeniden Türk Vatandaşlığına alınabilecektir.
2.İKAMET ŞARTLI YENİDEN TÜRK VATANDAŞLIĞINA ALINMA
Türk vatandaşlığını kaybettirme kararı ile kaybedenler ve Türk vatandaşlığını seçme hakkı kullanarak kaybedenler; belli şartlar gerçekleştiği takdirde Türk Vatandaşlığına geri dönebileceklerdir.
- Milli güvenlik bakımından engel teşkil edecek bir halin olmaması,
- Müracaat tarihinden geriye doğru Türkiye’de 3 yıl ikamet etmiş olmak,
- Yetkili makamın uygun bulması halinde Türk Vatandaşlığını kazanır. Kaybettirme kararı ile Türk vatandaşlığını kaybedenler için Cumhurbaşkanı, seçme hakkını kullanarak Türk vatandaşlığını kaybedenler içinse İç işleri Bakanlığı yetkilidir.
Saygılarımla;
Avukat Muhammed Fırat Selçuk
Selcuk Law Firm & Hukuk- Danışmanlık
NOT: Makalemizde yapılan izahlar, ilgili Kanunlar çerçevesinde konuyu genel hatlarıyla ele alarak hazırlanmıştır. Size özel detaylı bilgi için tıklayınız!
